تیزبیناختیار فروش (Put) چیست و چطور کار میکند؟
اختیار فروش یا «پوت» (Put Option) قراردادی است که به خریدارِ آن حق — و نه الزام — میدهد که یک داراییِ پایه را در تاریخِ سررسید با «قیمتِ اعمال» مشخص بفروشد. اگر قیمتِ پایه پایین بیاید، این حق ارزشمند میشود؛ چون میتوانی چیزی را که ارزان شده، گرانتر بفروشی. بیشترین زیانِ خریدار، همان مبلغِ پرمیومِ پرداختی است.
اختیار فروش دقیقاً برعکسِ اختیار خرید است
اگر اختیار خرید را خوانده باشی، درکِ اختیار فروش ساده است:
| اختیار خرید (Call) | اختیار فروش (Put) | |
|---|---|---|
| سود از | صعودِ پایه | نزولِ پایه |
| در سود وقتی | پایه > اعمال | پایه < اعمال |
| دیدگاه خریدار | صعودی | نزولی / محتاط |
ارزش ذاتی اختیار فروش
ارزشِ ذاتیِ اختیار فروش = قیمتِ اعمال − قیمتِ پایه (اگر مثبت باشد)
یعنی هرچه پایه پایینتر از قیمتِ اعمال باشد، اختیار فروش ارزشِ ذاتیِ بیشتری دارد. مثلاً اگر قیمتِ اعمال ۵٬۰۰۰ تومان و پایه ۴٬۶۰۰ تومان باشد، ارزشِ ذاتی ۴۰۰ تومان است.
کاربرد اصلی: پوشش ریسک (هِج)
مهمترین کاربردِ اختیار فروش، بیمهٔ سبد سهام است. اگر سهمی داری و نگرانِ ریزشِ بازاری، با خریدِ اختیار فروش یک «کفِ فروش» برای خودت تضمین میکنی: اگر بازار بریزد، زیانِ سهم با سودِ اختیار فروش جبران میشود. این دقیقاً مثلِ خریدِ بیمه برای دارایی است.
سود و زیان خریدار اختیار فروش
- حداکثر زیان: محدود به پرمیومِ پرداختی.
- حداکثر سود: زیاد (تا وقتی پایه به صفر برسد) اما محدود به قیمتِ اعمال منهای پرمیوم.
- نقطهٔ سربهسر: قیمتِ اعمال − پرمیوم.
پرسشهای پرتکرار
اختیار فروش برای چه کسی مناسب است؟
برای کسی که یا دیدگاهِ نزولی به یک نماد دارد و میخواهد با اهرم از افت سود ببرد، یا سهامدارِ بلندمدتی است که میخواهد سبدش را در برابرِ ریزش بیمه کند.
آیا فروشِ اختیار فروش هم ممکن است؟
بله، اما فروشِ (نوشتنِ) اختیار فروش ریسکِ بالایی دارد و برای مبتدیها توصیه نمیشود؛ چون تعهدِ خرید در قیمتِ اعمال ایجاد میکند.
اختیار فروشهای نقدشوندهٔ امروز را ببین ←
این مطلب صرفاً آموزشی است و توصیهٔ خرید یا فروش نیست.